Bronvermelding: de tekst op deze pagina is gebaseerd op het boek 'Fotograferen onderweg' geschreven door Frank Muller en door mij aangevuld eigen ervaringen en door mijzelf gemaakt foto's |
Voorbeeld situaties
Op deze pagina wil ik, aan de hand van een aantal veel voorkomende voorbeeldsituaties, ingaan op een aantal problemen bij vakantie- en reisfotografie. Stelregel in bijna alle alle situaties is dat je moet proberen zo beeldvullend mogelijk te fotograferen. Foto's kunnen erg tegenvallen als alles ver weg of erg klein in beeld staat.
De volgende voorbeeldsituaties worden besproken:
Net als op het water, wordt ook in de sneeuw erg veel licht gereflecteerd. Er is zoveel omgevingslicht dat de camera voor een klein diafragma en een korte sluitertijd zal kiezen. Het resultaat kan dan zijn; donkere lucht, te donkere sneeuw en bijna zwarte mensen. Belicht de foto's daarom 1 tot 1½ stops over.
Hou bij het maken van foto's in de sneeuw rekening met de kou. Bij temperaturen onder het vriespunt kan de batterijspanning wegvallen. Draag daarom de camera (maar in elk geval (reserve) batterijen) onder je kleren.Tip: Draag dunne of vingerloze handschoenen onder je dikke handschoenen. Zonder de dikke handschoenen aan krijg je dan minder snel koude handen terwijl je de camera wel goed kunt bedienen. |
Foto's maken in de regen kan mooie beelden opleveren. Qua sluitertijd heb je de keuze uit twee mogelijkheden. Als je een lange sluitertijd gebruikt, zal de regen er uit zien als een wazig gordijn. De druppels worden pas zichtbaar als je een snelle sluitertijd gebruikt (1/250 seconde of sneller). Ook andere elementen in beeld zoals mensen met paraplu's kunnen duidelijk maken dat het regent zoals de foto van folkloristisch dansen in Lijiang (China laat zien.
Ga ook eens direct na een regenbui de straat op om foto's te maken. De natte glinsterende straten geven de foto's extra sfeer.
Tip: Zorg bij het maken van 'regenfoto's' altijd dat er mensen in beeld staan. Anders worden het bij voorbaad saaie foto's. |
Let bij het maken van foto's op het water ook op de horizon. Zo krijg je de mooiste foto's als je de horizon ofwel heel hoog of laag in beeld plaatst. Hou de camera ook goed recht want een scheve horizon is erg storend. Bij het maken van deze foto van vissers op het Er Hai meer (China) hield ik de camera vlak boven het water en plaatste ik de horizon hoog in beeld.
Tip: Bij raften, kanoën en wedstrijdzeilen zijn actie en snelheid heel belangrijk. De foto's hoeven mogen scheef en/of licht bewogen zijn. Kies voor een sluitertijd van 1/15 seconde en pas het diafragma daarop aan. |
Het resultaat van landschapsfoto's wordt grotendeels bepaald door de compositie. richt daar je aandacht dus vooral op. Bepaal of je met een teleobjectief op iets wilt inzoomen of dat je een overzicht wilt laten zien met een groothoekobjectief. Kantel de camera eens van horizontaal naar verticaal. Juist in de bergen kunnen staande foto's goed het formaat van de omgeving weergeven. Een voorbeeld daarvan is deze foto van een klein kerkje in het Andes gebergte in Zuid-Peru.
Waarschuwing: Neem geen risico's met actiefoto's! Je hebt al je aandacht nodig om op de been te blijven. |
Stem de belichting af op de onderwerpen de voor je van belang zijn en gebruik en 100 of 200 ISO film. Voor dia geldt in het algemeen dat je iets moet onderbelichten, negatieffilms moet je iets overbelichten (1 stop).
Tip: Als je door en woestijn trekt, kun je een fata morgana tegenkomen. Hoewel het een luchtspiegeling is, is het verschijnsel wel te fotograferen. Dichterbij komen helpt niet, de fata morgana verdwijnt dan. Probeer een telelens te gebruiken. Hou er rekening mee dat een fata morgana op een foto eerder curieus dan spectaculair is. |
In een tropisch regenwoud is het vaak veel donkerder dan je vooraf zou vermoeden. Neem daarom een iets snellere film (bijv. 400 ISO) mee. Toch is het licht niet je grootste probleem als je foto's wilt gaan maken in een tropisch regenwoud. De hoge luchtvochtigheid kan voor veel meer problemen zorgen. Zo kan de hoge luchtvochtigheid, als je langere tijd in een tropisch regenwoud verblijft, leiden tot schimmelvorming op je uitrusting. Maar mogelijk nog erger, de hoge luchtvochtigheid kan voor storingen in je moderne (digitale) zorgen. Bescherm daarom je apparatuur tegen de hoge luchtvochtigheid. Stopt je spullen eerst en een plastic zakje voordat je het in de tas stop en doe overal een zakje silicaten bij.
Tip: als de kristallen van de silicagel verzadigd zijn (ze zijn dan blauw van kleur), dan kun je ze drogen in een pannetje boven het vuur (als ze roze zijn, zijn ze droog). |
Het maken van mooie foto's op een markt valt vaak niet mee. Het is er vaak erg druk, je hebt weinig ruimte en er is een groot contrast tussen de handelaren die vaak in de schaduw zitten en de mensen die in de volle zon lopen. Ook de kleur van het licht kan sterk variëren door gekleurde doeken die als bescherming tegen de felle zon boven de paden gespannen worden zoals op deze foto van een markt in Zuid-India te zien is.
Laat je door deze omstandigheden niet ontmoedigen, maar hou er wel rekening mee. Op markten kies ik daarom meestal standaard voor een groothoekobjectief en gebruik ik invulflits om de schaduwen op te lichten.
Tip: Vaak wordt een totaalbeeld van een drukke markt een rommelig geheel. Probeer daarom zo close, totaal mogelijk te fotograferen of gebruik een telelens. |
Elk vervoersmiddel heeft zijn eigen mogelijkheden en beperkingen m.b.t. het maken van foto's. Voordat ik deze ga benoemen wil ik beginnen met het benoemen van een paar algemene regels voor het maken van foto's vanuit vervoersmiddelen.
Zo geldt voor alle vervoermiddelen dat je rekening moet houden met trillingen en de snelheid
van het voertuig door een snelle sluitertijd te gebruiken. 
Let ook goed op de snelheid waarmee zaken voorbij komen. Voorwerpen
die ver weg zijn kunnen vaak wel gefotografeerd worden, terwijl het
fotograferen van voorwerpen dichtbij het voertuig vaak onmogelijk
is.
Probeer op de foto te laten zien dat je vanuit een voertuig hebt gefotografeerd (zie de foto genomen vanuit een trein in Zuid-India elders op deze pagina) en fotografeer niet alleen de omgeving, maar leg ook vast hoe het er in het vervoersmiddel aan toe gaat. Zoals het bereiden van de maaltijden in een trein in Zuid-India.
Als de ramen (voor zover aanwezig) niet op kunnen hou er dan rekening mee dat door het glasoppervlak de autofocus scherpstelling verstoord kan raken. Hierdoor wordt wel de ruit, maar niet de achtergrond scherp. Schakel dus, als dit mogelijk is, de autofocus uit en ga over op handbediening. Gebruik als je door glas heen fotografeert geen flits! De flits zal alleen het raam verlichten.
Fotograferen vanuit een bus
De kwaliteit van vanuit een rijdende bus gemaakte foto's vallen vaak
tegen. De beweging is snel, ramen zijn vaak vuil en op het moment van
afdrukken kunnen er net storende elementen in beeld komen. Je kunt
daarom veel beter wachten op een pauze en deze goed benutten. Wil je
tijdens het rijden toch foto's maken, concentreer je dan op je
medepassagiers. Hou er hierbij rekening mee dat het in de bus donkerder
is dan buiten. Omdat je bijna altijd naar naar de ramen (en dus het
licht) toe fotografeert loop je het risico dat de foto's onderbelicht
worden. Belicht daarom 1 tot 1½ stops over.
Fotograferen vanuit een vliegtuig
Realiseer je dat, als je foto's vanuit de lucht maakt, alles
bijzonder klein zal overkomen. Zaken die je vanuit een vliegtuig op de
foto zet moeten dus groot, of goed herkenbaar zijn. Dat was gelukkig het
geval bij de Nazcalijnen in Zuid-Peru. Overigens geldt hier dat er overheen
vliegen de enige manier waarop je alle figuren kunt zien en fotograferen. Om
deze figuren te fotograferen zette ik autofocus uit
en stelde ik de camera in op oneindig ver.
In een modern passagiersvliegtuig zullen de dikke vliegtuigraam veel licht tegenhouden en voor een blauwzweem zorgen. Er moet daarom redelijk wat zonlicht zijn om het onderwerp te verlichten.
Fotograferen vanuit een trein
In een trein kunnen de raampjes meestal geopend worden. Dat scheelt al heel veel voor de kwaliteit van de foto. Anticipeer op wat er in de verte gaan aan komt en zoek een moment waarop je het onderwerp zo goed mogelijk in beeld krijgt. Bochten of bruggen met een lang stuk trein voor of achter je zijn natuurlijk mooi. Vooral als het een typisch model trein is. De sluitertijd moet dan minimaal 1/500 seconde zijn. Vergeet vooral niet om op stations te fotograferen. Let daarbij echter altijd goed op je bagage.
Waarschuwing: Denk aan je veiligheid! Het kan spectaculair zijn om uit een treinraamhangend een foto te maken, maar kijkend door de zoeker zullen veel dingen aan je blikveld onttrokken zijn. |
Fotograferen vanaf een boot
Bij
het maken van foto's vanaf een boot zul je voorval rekening moeten houden met de
deining van de boot. In heel anders aspect van het fotograferen vanaf een boot
ontdekte in tijdens een rondreis door het zuiden van Peru. Hier bracht ik o.a.
een bezoek aan de Ballestas eilanden. Dat wil zeggen, we voeren in een klein
bootje vlak langs de kust van de eilanden. Enthousiast ging ik aan de slag met
het fotograferen van alle dieren op het eiland. Constant keek ik door mijn
camera naar de omgeving. Door de telelens werd de deining van de boot versterkt
weergegeven. Aan het eind van de boottocht was ik dan ook voor het eerst in mijn
leven zeeziek.
Ga naar: